Küresel pazarlarda rekabet ederken maliyet yapınızı hafifletmek, rakiplerinizin bir adım önüne geçmenizi sağlar. Türkiye, ihracat odaklı büyümeyi desteklemek amacıyla işletmelere çeşitli mali teşvikler ve özel bölgeler sunmaktadır. Bunların başında gelen Serbest Bölgeler, özellikle üretim ve dış ticaret yapan firmalar için adeta birer “vergi cenneti” ve operasyonel kolaylık merkezidir.
Bu yazıda, serbest bölgelerin avantajlarını ve ihracatçıların yararlanabileceği temel vergi teşviklerini detaylandıracağız.
1. Serbest Bölgelerin Sunduğu Temel Avantajlar
Serbest bölgeler, ülkenin siyasi sınırları içinde olmasına rağmen, gümrük ve vergi mevzuatı açısından “gümrük hattı dışı” sayılan yerlerdir. Burada faaliyet göstermenin başlıca faydaları:
- Vergi İstisnaları: Üretim faaliyetinden elde edilen kazançlar üzerinden %100 kurumlar vergisi muafiyeti (ihracat şartıyla).
- Gümrük Vergisi Muafiyeti: Bölgeye getirilen yabancı menşeli mallar için gümrük vergisi ve KDV ödenmez.
- Gelir Vergisi Stopajı Teşvikleri: Üretilen ürünlerin en az %85’ini ihraç eden firmalar, çalışanlarının ücretleri üzerinden gelir vergisi stopajı ödemezler.
- KDV Muafiyeti: Türkiye içinden serbest bölgeye alınan mal ve hizmetler KDV’den muaftır.
2. Operasyonel ve Lojistik Kolaylıklar
Serbest bölgeler sadece vergi avantajı sunmaz, aynı zamanda iş yapma biçiminizi de kolaylaştırır:
- Sınırsız Depolama Süresi: Mallarınızı gümrük vergisi ödemeden dilediğiniz kadar bölgede tutabilirsiniz.
- Kâr Transferi: Elde edilen kazançlar, herhangi bir izne tabi olmaksızın yurt içine veya yurt dışına serbestçe transfer edilebilir.
- Modern Altyapı: Serbest bölgeler genellikle limanlara ve ana yollara yakın, gelişmiş altyapıya sahip alanlardır.
3. İhracatçılar İçin Diğer Devlet Teşvikleri
Serbest bölgeler dışında da ihracatçıları destekleyen birçok mekanizma mevcuttur:
- Dahilde İşleme Rejimi (DİR): İhraç edilecek ürünün üretiminde kullanılacak hammaddelerin gümrük vergisi ödenmeden ithal edilmesini sağlar.
- Pazar Araştırması ve Pazara Giriş Desteği: Yurt dışı seyahatleri, rapor alımları ve fuar katılımları için yapılan harcamaların bir kısmı devlet tarafından geri ödenir.
- Markalaşma ve Turquality Desteği: Global marka olma yolundaki firmaların reklam, kira ve danışmanlık giderlerine yüksek oranlı destekler sunulur.
4. Teşviklerden Yararlanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Teşvikler büyük fırsatlar sunsa da, mevzuat uyumu hayati önem taşır. Yanlış beyanlar veya şartların yerine getirilmemesi, teşviklerin faiziyle geri alınmasına yol açabilir. Bu nedenle:
- Teşvik başvurularını zamanında ve eksiksiz yapın.
- Serbest bölge işlem formlarını ve gümrük beyannamelerini titizlikle takip edin.
- Profesyonel bir mali müşavir veya teşvik danışmanıyla çalışarak güncel değişikliklerden haberdar olun.
